مشترک خبرنامه چیلی شوید

همه آنچه که باید در رابطه با گیاه گل گاو زبان بدانید!

همه آنچه که باید در رابطه با گیاه گل گاو زبان بدانید!

چاپ پست الکترونیکی

مقاله زیر توسط تیم تولید محتوای مجموعه چیلی تهیه و گردآوری شده است. استفاده از مطالب این مقاله با ذکر منبع آن بلا مانع است.

گل گاوزبان دارای طبیعت گرم و اثر نشاط‌آور، مقوی تمام بدن و آرامش‌بخش است.دم‌کرده گل گاوزبان به همراه کمی لیمو عمانی، یک دمنوش مناسب برای مقابله با سرماخوردگی است.ما در این نوشتار قصد به معرفی کامل این گیاه داریم،اگر در رابطه با خواص گل گاوزبان کنجکاو هستید ما را در ادامه این مقاله همراهی کنید..

گل گاوزبان با نام علمی borago officinalis جزء گیاهان دو لپه است. این گیاه علفی و یکساله تا چندساله بوده و ساقه آن تا ارتفاع 60 سانتی متری می تواند رشد کند. گل گاوزبان دارای ساقه هایی شیار دار و خاردار است. برگهایش ساده و پوشیده از تارهای زبر و خشن می باشند. گلهای این گیاه به رنگهای آبی، سفید، بنفش هستند. به احتمال زیاد این گیاه از نواحی شمال آفریقا به مناطق دیگر جهان راه یافته است و امروزه در مناطقی همچون مدیترانه، نواحی شمالی آفریقا و در بخش هایی از خاورمیانه کاشت می شود. از برگ، گل و سرشاخه های گلدار آن در مصارف دارویی استفاده های فراوانی می شود.

مشخصات گیاهی گل گاو زبان:

گل گاوزبان یکی از گیاهان دارویی با خواص فراوان و روغنی است که به دلیل دارا بودن خواص فوق العاده و شفابخش از زمانهای دور در فرانسه شناخته شده و مورد استفاده قرار می گرفته است. این گیاه از شاخه های تو خالی و آبدار تشکیل شده و برگهایش نسبتا بزرگ، دارای چین خوردگی، تخم مرغی شکل نوک تیز و به رنگ سبز تیره هستند که به شکلی متناوب روی ساقه گیاه مستقر شده اند. روی تمام سطح گیاه از کرک های سفید و منشعب پوشیده شده است. گلها در قسمت انتهایی ساقه قرار گرفته اند که از رنگی روشن و شکلی ستاره ای برخوردارند. میوه گل گاو زبان دارای رنگ قهوه ای مایل به سیاه بوده و به شکل چهار فندق کوچک است.

گل گاو زبان را بیشتر می توان در مراتع سنگ آهک و بر روی تکه های لخت خاک در زمین های گچی پیدا کرد. گل گاو زبان گونه های مختلفی در سراسر جهان دارد که برخی بومی ایران هستند و برخی دیگر نیز خاستگاهی آمریکایی و اروپایی دارند. همه این گونه ها در ظاهر شبیه به هم هستند و تفاوت اساسی آنها مربوط به خواصشان است.

در ایران دامنه های کوه البرز نواحی شناخته شده ای هستند که گل گاو زبان در آن می روید. به دلیل وجود خواص دارویی بی شمار از شهرت زیادی برخوردار است. این گیاه در زمان های قدیم به لسان الثور معروف بوده است. گل گاو زبان از شهریور ماه شروع به شکوفا شدن کرده و مواد غذایی مورد نیاز حشراتی همچون زنبور عسل و پروانه های بزرگ را تامین می کند.

خواص درمانی گل گاو زبان


برای گل گاو زبان، فواید زیادی نام برده‌اند، مهم‌ترین آن‌ها که به اثبات رسیده و تقریباً تمامی اطبا از گذشته تا حال بر آن توافق دارند؛ عبارت است از:

1- تقویت‌کننده اعصاب و روان و حواس پنجگانه، و نشاط‌آور است.

2-گل گاو زبان و برگ های تصفیه کننده خون است.

3- آرام کننده اعصاب است.
4- عرق آور است.
5- ادرار آور است.
6- گل گاو زبان کلیه ها را تقویت می کند.
7- سرماخوردگی را برطرف می کند.
8- برگ تازه گل گاو زبان برای درمان جوش‌های چرکین دهان اطفال، برفک، سستی بیخ دندان و رفع حرارت دهان موثر است.
9- عرق گل‌گاوزبان برای امراض سوداوی، وسواس و خفقان مفید است.
10- گل گاو زبان دارای منیزیم بوده و از سرطان پیشگیری می‌کند.

11- در درمان اختلال حواس کاربرد فراوانی دارد.
12- گل گاو زبان شکم را نرم و کیسه صفرا را باز می‌کند، اَخلاط سوخته سوداوی را از معده خارج و عوارض آن را از بین می‌برد.
13- در تنظیم اختلالات ادراری و تعریق، موثر است.

14- گل گاو زبان در درمان برونشیت موثر است.
15- بی اختیاری دفع ادرار را درمان می کند.
16- التهاب و ورم کلیه را درمان می کند.
17- گل گاو زبان در درمان بیماری سرخک و مخملک مفید است.
18- ضماد برگ های گاو زبان برای رفع ورم موثر است.
19- برگهای گاوز بان را بپزید و مانند اسفناج از آن استفاده کنید.
20- برگهای تازه گل گاو زبان دارای مقدر زیادی ویتامین C می باشد و در بعضی از کشورها آنرا داخل سالاد می ریزند

ترکیبات موجود در گیاه گل گاوزبان:

برگها و گل این گیاه از لعاب فراوانی برخوردارند. همچنین این گیاه سرشار از نیترات پتاسیم، رزین ها، مالات کلسیم، منگنز، منیزیم، اسید فسفریک و آلانتوئین است.

انواع گونه های گیاه گل گاو زبان:

در اینجا به معرفی انواع گونه های گل گاوزبان می پردازیم.

Echium Amoenum Fisch:

این گونه از گیاه گل گاو زبان در بخش های وسیعی از مناطق شمالی ایران از جمله در گیلان، منجیل، ارتفاعات عمارلو در چرم کش و سیاه بیشه در بلندی های مابین رودبار و منجیل در قسمت جنوبی رودبار، نواحی شمالی هزویل، کندوان و جنگل پل زنگوله در مینودشت مابین گرگان و نوده یافت می شود.

Anchusa Italica Retz:

این گونه از گیاه گل گاو زبان از خانواده Boraginaceae بوده و گیاهی دو ساله یا چند ساله با برگهای پوشیده از تارهای سفید و خاکستری است که گل های آن به رنگ آبی هستند.

محل رویش این گونه از گیاه گل گاو زبان غالبا در ایتالیاست. در ایران نیز در مناطق واقع در شرق در نواحی مرزی هریرود و در شمال کشور در گیلان، رودبار و مازندران یافت می شود. همچنین در کن و سولقان از مناطق اطراف تهران، در آذربایجان نزدیکی تبریز و یام، در ازنای لرستان و در اصفهان نیز می روید.

E.vulgare:

این گونه از گیاه گل گاو زبان بیشتر در کشورهای اروپایی یافت می شود که به گل گاو زبان افعی نیز معروف است. این گونه از گیاه گل گاو زبان گیاهی دو ساله با ارتفاع حدود یک متر و با گل هایی به رنگ آبی و گاها سفید است که اغلب کولیتوارهای پاکوتاه آن کاشت می شوند. این گونه بومی شمال آمریکا بوده و در اروپا و آسیا نیز به طور پراکنده می روید.

E.bouraeacum:

این گونه گیاهی دو ساله و بلند بوده دارای برگ های کرکدار نقره ای با گلهایی قرمز رنگ است که در گل آذین به شکل خوشه ای مستقر شده اند. این گونه از گل گاو زبان بیشتر در جزایر قناری پراکنده است. در تقسیم بندی دیگری گل گاو زبان را به دو نوع ایرانی و اروپایی تقسیم کرده اند که در ادامه به بیان ویژگی های آنها خواهیم پرداخت.

گل گاوزبان ایرانی:

گل گاو زبان ایرانی شبیه به گل انار بوده و به رنگ لاجوردی است و تخمی حلقوی شکل و لعابی دارد. محل رویش این گونه در دامنه های البرز و کوه های الموت قزوین می باشد. گل های این گونه درشت تر از گونه اروپایی گل گاو زبان است.

گل گاوزبان اروپایی:

گل گاو زبان اروپایی گلهایی کوچک و به رنگ آبی روشن دارد که ویژه کشورهای اروپایی است. در مناطقی از اصفهان و آذربایجان نمونه ایرانی از این گیاه یافت شده است. این گیاه از لحاظ ظاهری شباهت اندکی به گل گاو زبان ایرانی داشته ولی از حیث خواص متفاوت می باشد.

بهتر است در هنگام خرید به نوع و گونه گل گاو زبان خریداری شده دقت کنید. زیرا گل گاو زبان اروپایی فاقد خواص گل گاو زبان ایرانی است و از فواید دیگری برخوردار است که به تدریج در اروپای قدیم به آنها پی برده شده است. در گل، برگ و سرشاخه گیاه اروپایی مقداری شوره وجود دارد که باعث ازدیاد عرق و ادرار می شود، اما گونه گل گاو زبان ایرانی فاقد این مشخصه است.

دم‌کرده گل گاوزبان، دمنوشی برای سرماخوردگی


گاهی اوقات سرفه‌های فصل سرما را هیچ قرص و شربتی درمان نمی‌کند اما تجویز یک جوشانده سنتی مانند گل گاوزبان به صورت مرهمی قوی عمل خواهد کرد.

 دم‌کرده گل گاوزبان را به همراه کمی لیمو عمانی، یک دمنوش مناسب برای مقابله با سرماخوردگی است. این دمنوش به شرط ترش نبودن به خصوص در ابتدای شروع علائم سرماخوردگی، یک نوشیدنی مناسب برای بهبود حال بیمار است.

گل گاوزبان در درمان سرفه‌های مزمن، وقفه‌های تنفسی و آسم‌های خفیف نیز موثر است. در درمان سرفه‌های خشک می‌توان گیاه گل گاوزبان را با بابونه، سنبل‌الطیب، شقایق مخلوط نموده و دم کرده حاصل از این چند گیاه را روزی 3-2 بار بنوشید.

فواید گل گاو زبان برای پوست ، مو و ناخن


 جوشانده گل گاو زبان برای بهبود وضعیت مو، ناخن و پوست تاثیر فراوانی دارد.
عُصاره برگ گل گاوزبان به عنوان ترکیبی نرم کننده برای پوست خشک و برطرف نمودن خارش های پوستی به کار می رود.


طرز تهیه دم‌کرده گل گاوزبان و لیموعمانی
 

مواد لازم:
گل گاوزبان: 3 قاشق غذاخوری
لیموعمانی : 2 عدد
عسل : 2 قاشق مرباخوری در هر لیوان
آب جوش : 4 لیوان
 
طرز تهیه:
لیموعمانی‌ها را سوراخ کرده و یا از وسط نصف کنید به همراه گل گاوزبان و آب جوش در قوری چینی بریزید و اجازه دهید روی حرارت ملایم به مدت 30 دقیقه دم بکشد. سپس دم کرده را در یک لیوان و یا فنجان بزرگ بریزید عسل را بیفزایید و هم بزنید تا کاملا حل شود. حال به آرامی میل کنید. 

موارد منع مصرف گل گاو زبان:

با اینکه تمام داروهای گیاهی دارای خواص و فواید بسیاری هستند و در درمان بسیاری از بیماری ها موثر واقع می شوند، اما در صورت مصرف زیاده از حد می توانند مشکل ساز شوند. به عنوان مثال گیاه گل گاو زبان بهتر است در افراد مبتلا به فشار خون همراه با لیمو ترش مصرف شود چون ممکن است باعث افزایش فشار خون گردد. مصرف در دوران بارداری و شیردهی نیز به دلیل وجود ماده آلکالوئید یکی دیگر از موارد منع مصرف گیاه گل گاو زبان است.

نکته‌ی دیگری که باید متذکر شد این است که معمولاً با گل گاوزبان، سنبل‌الطیب نیز مصرف می‌شود باید بدانید که مصرف زیاد سنبل‌الطیب، در کنار خاصیت آرام بخشی، می‌تواند باعث مسمومیت شود. مقدار زیاد این داروی گیاهی، علائمی مثل خستگی، احساس سبکی سر، گشاد شدن مردمک چشم و مسمومیت کبدی به دنبال دارد و مصرف آن همراه با داروهای سیستم عصبی مرکزی مثل ضد افسردگی‌ها، ضد اضطراب‌ها، آرام‌بخش‌ها، خواب‌آورها و آنتی‌هیستامین‌ها می‌تواند بسیار خطرناک باشد.  

(0 رای‌ها)

محصولات پیشنهادی چیلی


نظر دادن

لطفا کلمه مورد نظر را وارد و سپس Enter را بزنید
لطفا کلمه مورد نظر را وارد و سپس Enter را بزنید